Eenheid

Pars Pro Toto

Alles in één, één in alles

Het lijkt voor velen onder ons onmogelijk om met deze diepzinnige woorden iets aan te vangen, toch heeft ieder mens hiermee te maken, bewust of onbewust. Natuurlijk moet ik erbij zeggen dat het hier gaat om één zienswijze, namelijk die vanuit esoterisch psychologisch oogpunt. Ontelbare mensen hebben ontelbare andere zienswijzen ontwikkeld, waarom zou de ene minder bestaansrecht hebben dan de andere, nietwaar? Mij spreekt echter deze zienswijze aan en daarom wil ik er iets over zeggen. Eenheid is voor een mens nu eenmaal moeilijk te begrijpen, want waar moet je dan over spreken? Over God, over de hele wereld, over een onderdeel uit een geheel of alle onderdelen samen?

Eenheid kan o.a. gezien worden als de samensmelting van twee tegengesteldheden, zoals b.v. elektrische stroom (+ en - of positief en negatief). Als een van de polen wordt ontregeld, ontstaat kortsluiting en houdt de stroom op te bestaan. Zo zou je ook naar onze ademhaling kunnen kijken, want wanneer niet meer in- of uitgeademd kan worden, kan er ook niet meer uit- of ingeademd worden en houdt het ademen op te bestaan. Met deze redenering kom je uiteindelijk ook uit bij links en rechts, licht en donker, liefde en haat, Yin en Yang, ziekte en gezondheid, arbeid en rust, dader en slachtoffer, leven en dood enz. enz.

Hieruit kun je concluderen dat de eenheid slechts kan bestaan op basis van een fundamentele natuurlijke wetmatigheid, nl. die van de tegengesteldheden, kortweg polariteit genoemd.

De eenheid onderscheiden ín die polariteit is voor de mens een van de meest moeilijk te bevatten onderwerpen, omdat de mens zelf ook een eenheid is, die uit tegengesteldheden bestaat. Wij zijn in ons menszijn zowel mannelijk en vrouwelijk, blank, zwart, groot en klein, dik en dun, analfabeet en geletterd, kind en volwassene etc. Probeer je maar eens voor te stellen dat wij in onze ziel, in het bewustzijn, beide tegelijk zijn. Zelfs ons bewustzijn is opgesplitst in een lichaam en geest. En al die aspecten maken deel uit van het leven, het Levende Zelf, dat onzichtbare en ongrijpbare aspect. Wij hebben ook nog te maken met de dood, die samen met het leven een eenheid vormt. Moeten we nu spreken over het paradijs of de hemel?
Wie zal het zeggen?

Onze zintuigen zijn ook polair, want ze zijn er op gericht om het een met het ander te vergelijken. Zo zal het oog altijd behoefte hebben aan een tegenpool, om licht van donker (staafjes) of rood van groen (kegeltjes) te kunnen onderscheiden. Het oor zal hard van zacht geluid onderscheiden en onze smaak zal er op gericht zijn dat het ene zuur is en het andere zoet. Als je ziek bent, ben je niet gezond, als je lichamelijke arbeid verricht, is het lichaam niet in rust, als je voor het ene kiest, wijs je het andere automatisch af.

De eenheid wordt wel eens betiteld als het midden der dingen, in medias res. Daar, in het midden van de wereld zullen wij die absolute eenheid aantreffen, ook al kunnen wij het niet begrijpen. Taal en denken hangen zeer nauw samen en zijn al even ongeschikt om de polariteit te overwinnen. Eenheid vind je van kern tot kern, van begin tot einde, van niets tot iets, en andersom. Zo valt er niets te begrijpen, hoeven we ons daar tenminste niet meer zo druk om te maken.

Waarom zouden wij het ons moeilijker maken dan het al is? Wij leven en werken, alleen, in eenzaamheid, samen of met z'n allen. In de twee woorden alleen en eenzaamheid liggen de twee andere woorden samen en allen besloten. Er is dus geen reden tot paniek, er is reden tot het verkrijgen van inzicht en bewustwording. Daar ligt de oplossing, in ieder mens afzonderlijk en in de hele mensheid. Je zult het wel zelf moeten doen, maar dan moet je het wel kunnen, willen en vooral durven.

Oorlog, geweld en criminaliteit bestaan bij de gratie van gebrek aan inzicht en bewustwording, zeg ik nu heel spontaan, beseffende dat zich velen de wenkbrauwen zullen fronsen als zij dit lezen. Logisch natuurlijk, want het is zo'n typische vreemdsoortige, wazige uitspraak, waarvan de meeste zullen zeggen dat die ergens op een wolk thuishoren, maar zeker niet in onze dagelijkse politietaken. Het lijkt er soms op dat politie, regels, wetten, tribunalen enz. de vrede en rust teweegbrengen, ondertussen zien wij om ons heen heel veel oorlog, armoede en criminaliteit. Je zou van dit gepeins behoorlijk onrustig van kunnen worden. Ik heb er lange tijd last van gehad, nu niet meer. De (innerlijke) rust is weergekeerd, terwijl ik mij toch al meer dan 35 jaar midden in de chaos bevindt en daar dagelijks mee te maken heb. Sinds een paar jaar werk ik in de luwte van die chaos, ik sta althans niet meer op de barricaden, maar leef langzaam toe naar een pensioen, waarin een nieuw leven mij aanlacht, namelijk dat van een schrijver.

Politiemensen houden zich over het algemeen gezien niet bezig met dit soort ingewikkelde vraagstukken. Er zijn meer dan genoeg problemen, die het hoofd geboden moeten worden. Wij hebben het zo druk met de aanpak van andermans problemen, dat wij vaak onze eigen problemen aan de kant schuiven, ze zelfs bewust verdringen. Maar of je die eigen problemen bewust of onbewust terzijde legt, ze zullen er altijd zijn, buiten en tijdens je werk. Zij blijven altijd deel uitmaken van die universele eenheid, of wij dat nu leuk vinden of niet. Er is één mogelijkheid om die eenheid te ontdekken, nl. door bewust de confrontatie aan te gaan met de tegenpolen. Waar heb je nu meer gelegenheid daarvoor dan bij de politie?